انواع اوراق قرضه
اوراق قرضه
اوراق قرضه:
اوراق قرضه یا Bonds به سرمایه گذاری گفته می شود که بر اساس آن، سرمایه گذار به شخص حقوقی یا یک شرکت پولی را قرض می دهد و شرکت سرمایه پذیر (اعتبار گیرنده) تعهد می کند که در بازه رمانی مشخصی وجه یا اعتبار مورد نظر را همراه با پرداخت سود دوره ای ثابت آن باز پرداخت نماید.
اوراق قرضه دارای یک سری ویژگی های مفید می باشد که به نفع طرفین معامله هستند که در ادامه به برخی از مهم ترین آنها اشاره می شود.
موعد سررسید (Maturity):
هر نوع اوراقی دارای مدت زمان و عمری می باشد ه با توجه به نوع اوراق قرضه، این طول عمر در بازه 1 ماه تا 50 سال متغیر است.
فراخوانی (Callability):
فراخوانی یعنی شرکت و یا آژانس صادر کننده اوراق مورد نظر می تواند هر لحظه ای که بخواهد، اقدام به فراخوانی اوراق قرضه نماید. در واقع می توان گفت شرکت مورد نظر قبل از زمان سررسید می تواند اقدام به بازخرید اوراق نماید.
ممکن است استفاده از این ویژگی زمانی صورت گیرد که نرخ بهره در حال کاهش باشد که می تواند در این صورت اوراق قرضه بیشتری را عرضه نماید تا بتواند پول بیشتری را حفظ نماید.
علی رغم این که این کار به نفع شرکت عرضه کننده می باشد، می تواند برای خریدار هم مفید باشد زیرا باعث می شود که بهره بیشتری به او تعلق گیرد.
امکان فروش (Put Provision):
برخی از اوراق دارای شرایط بازخرید قبل از موعد سررسید هستند که به خریدار این امکان را می دهند که اوراق مورد نظر خود را قبل از زمان سررسید و با ارزش اصلی به فروشنده بفروشند. این عمل را نمی توان در هر زمان و به دلخواه انجام داد و لازم است که فروشنده از قبل برای آن زمانی را در نظر بگیرد.
در برخی مواقع مالکان اوراق زمانی که نرخ بهره افزایش می یابد آن را فروخته و پول به دست آمده را برای کسب درآمد مجدد سرمایه گذاری می نمایند.
اوراق قرضه قابل تبدیل (Convertible Bonds):
اوراق قرضه قابل تبدیل یعنی این که در برخی موارد می توان اوراق مورد نظر را به سهام شرکت تبدیل نمود. زمانی که این گونه اوراق صادر می شوند، زمان و قیمت تبدیل آنها به سهام به طور دقیق مشخص می گردد.
به طور معمول در این نوع از اوراق قرضه ابتدا عرضه با نرخ بهره پایین صورت می گیرد اما سهام عادی بالقوه بیشتری را کسب می کنند.
اوراق قرضه تضمین شده (Secured Bonds):
اوراق قرضه تضمین شده عبارت است از اوراق قرضه ای که به وسیله یک وثیقه تضمین می شوند. یعنی شرکت صادر کننده اوراق ضمانت کند که دارایی کافی برای پوشش ارزش اوراقی که صادر می کند را دارد و اگر شرکت مورد نظر ورشکست گردد، دارایی های آن به صاحبان سهام تعلق می گیرد.
اوراق قرضه تضمین نشده (Unsecured Bonds):
به اوراقی گفته می شود که هیچ تضمینی برای آنها صورت نمی گیرد و تنها می توان به اعتبار شرکت صادر کننده اوراق قرضه اکتفا نمود. از این نوع اوراق می توان به اوراق دولتی اشاره نمود که دارای اعتبار کافی می باشند.
انواع اوراق قرضه:
اوراق قرضه دارای انواع زیر می باشد:
اوراق قرضه دولتی:
در واقع این اوراق به منظور تامین مالی برنامه ها و پرداخت لیست حقوق صادر می گردند که می توانند برای پرداخت صورت حساب ها نیز مورد استفاده قرار گیرند.
کشور هایی مانند آمریکا که اقتصاد آنها دارای ثبات می باشد، از امن ترین سرمایه گذاری ها در اوراق قرضه دولتی به شمار می روند و همچنین بر خلاف این امر، این نوع سرمایه گذاری دارای ریسک بالایی در کشور های در حال توسعه می باشند.
نکته: دولت آمریکا اوراق قرضه دولتی را از طریق خزانه داری کشور و همچنین از طریق چندین نهاد دولتی مختلف صادر می نماید.
اوراق قرضه شهرداری:
اوراق قرضه شهرداری به وسیله ایالت ها، کشور ها، شهر ها و همچنین سایر مناطق صادر می شوند که به منظور تامین مالی پروژه ها و عملیات صورت می گیرد.
اوراق قرضه شهرداری شامل موارد زیر است:
- هزینه های ساخت بیمارستان
- هزینه های ساخت مدرسه
- هزینه های ساخت نیروگاه
- هزینه های ساخت خیابان
- هزینه های ساخت دفاتر اداری
- هزینه های ساخت فرودگاه
- هزینه های ساخت پل و غیره
معمولا زمانی شهر داری ها اقدام به صدور اوراق قرضه می کنند که به منبع مالی بیشتر از درآمد حاصل از جمع آوری مالیات ها احتیاج داشته باشند. که یکی از مهم ترین ویژگی های مثبت این اوراق این است که سود به دست آمده از آنهامعاف از مالیات می باشد.
اوراق قرضه شرکتی:
این نوع از اوراق توسط یک شرکت یا یک کسب و کار صادر می گردد که به منظور تامین مالی و جبران هزینه های آنها صورت می گیرد. ریسک این نوع از اوراق از ریسک اوراق قرضه دولتی بیشتر می باشد اما دارای سود بیشتری است.
نکته جالب توجه دیگر در این گونه از اوراق، تنوع بالای آنها می باشد که تعداد گزینه های بیشتری برای خرید وجود دارد اما از عیوب آن می توان به مالیاتی که به آنها تعلق می گیرد اشاره نمود.